Dyrektywa w sprawie dostępności stron internetowych
Zob. też: EU WAD, WAD, Directive (EU) 2016/2102, Web Accessibility Directive 2016/2102
Dyrektywa (UE) 2016/2102 — unijne prawo, które od września 2018 r. zobowiązuje podmioty sektora publicznego we wszystkich 27 państwach członkowskich do zapewnienia dostępności stron internetowych i aplikacji mobilnych. Poprzedniczka EAA w sektorze publicznym.
Dyrektywa w sprawie dostępności stron internetowych — Dyrektywa (UE) 2016/2102 — była pierwszym unijnym transgranicznym aktem prawnym w zakresie dostępności skierowanym wyłącznie do sfery cyfrowej. Przyjęta w październiku 2016 r. i obowiązująca we wszystkich państwach członkowskich od września 2018 r., dyrektywa WAD obejmuje strony internetowe sektora publicznego oraz (od czerwca 2021 r.) aplikacje mobilne sektora publicznego.
Wymagania
Podmioty sektora publicznego — zdefiniowane szeroko, obejmując administrację centralną, regionalną i lokalną, publiczne uczelnie wyższe i szpitale oraz podmioty prawa publicznego — są zobowiązane do:
- Zapewnienia dostępności stron internetowych i aplikacji mobilnych zgodnie ze zharmonizowanym standardem. Jako standard wskazano EN 301 549, co w praktyce oznacza WCAG 2.x na poziomie AA dla treści internetowych (aktualnie 2.1, z przejściem do 2.2 wraz z aktualizacją EN 301 549).
- Publikowania deklaracji dostępności zgodnie z art. 7, przy treści określonej przez Decyzję wykonawczą Komisji 2018/1523. Każde państwo członkowskie stosuje nieco inne szablony; wszystkie zawierają deklarację zgodności, znane problemy, dane kontaktowe i ścieżkę składania skarg.
- Zapewnienia mechanizmu przekazywania informacji zwrotnych, za pomocą którego każdy użytkownik może zgłosić problemy z dostępnością i otrzymać odpowiedź w rozsądnym terminie (zazwyczaj 30 dni w implementacjach krajowych).
- Podlegania regularnym kontrolom przeprowadzanym przez wyznaczony organ krajowy. Komisja publikuje metodologię monitorowania; krajowe organy monitorujące corocznie sprawdzają próby stron i co trzy lata przekazują wyniki Komisji.
Implementacje w państwach członkowskich
WAD jest dyrektywą, co oznacza, że każde państwo członkowskie musiało wdrożyć ją do prawa krajowego. Godne uwagi implementacje:
- Niemcy — Behindertengleichstellungsgesetz (BGG) wraz z techniczną regulacją BITV.
- Francja — RGAA (Référentiel général d’amélioration de l’accessibilité), obowiązujące już od 2009 r. i zaktualizowane w celu spełnienia wymagań WAD.
- Wielka Brytania (przed Brexitem, zachowane po Brexicie) — PSBAR 2018 (Public Sector Bodies Accessibility Regulations).
- Hiszpania — Real Decreto 1112/2018.
- Niderlandy — Tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid.
Każde państwo dodaje krajowy organ monitorujący, ścieżkę składania skarg oraz — często — system sankcji egzekwowania prawa ponad zasadnicze wymagania dyrektywy WAD.
Związek z EAA
WAD obejmuje sektor publiczny. Europejski Akt o Dostępności (Dyrektywa 2019/882, obowiązujący od 28 czerwca 2025 r.) obejmuje sektor prywatny w odniesieniu do określonego katalogu produktów i usług. Oba akty są komplementarne: WAD nadal ma zastosowanie do podmiotów publicznych, natomiast EAA rozszerza porównywalne wymagania na prywatne usługi skierowane do konsumentów.
Platforma cyfrowa używana zarówno przez podmioty publiczne (na podstawie WAD), jak i prywatne firmy (na podstawie EAA) musi spełniać oba akty prawne, jednak standard techniczny — EN 301 549, tj. WCAG 2.1 AA dla treści internetowych — jest w obu przypadkach taki sam.
Znaczenie dla firm spoza UE
Jeżeli przedsiębiorstwo świadczy usługi cyfrowe na rzecz europejskiego nabywcy z sektora publicznego, jego platforma musi spełniać standardy dostępności wynikające z WAD. Większość europejskich zamówień publicznych wymaga obecnie dołączenia do oferty dokumentacji potwierdzającej zgodność z WAD. Aktualny VPAT odwzorowany na EN 301 549 jest wystarczający dla spełnienia tego wymogu.